ANA SAYFA SONRAKİ

6. Die Präpositionen (Verhältniswörter) /Ön hal ekleri

Sözcük ve sözcük gruplarını birbiriyle birleştiren; iki olay arasında yer (lokal), zaman (temporal), tarz (modal) veya neden (kausal)

durumlarını ifade etmekte kullanılan aşağıdaki türden sözcüklere ön hal eki (Präposition) denir: auf, in, aus, bei, durch, neben, über, zwischen, …

Lokal /yer:

Der Tisch steht an der Ecke. /Masa köşede duruyor.

Temporal /zaman:

Sie kennen sich seit zwei Jahren. /İki yıldan beri birbirlerini tanıyorlar.

Modal /tarz:

Der alte Mann stieg nur mit grosser Mühe in den Bus. /Yaşlı adam büyük bir zahmet ile otobüse bindi.

Kausal /neden:

Wegen des Regens konnten wir nicht hinausgehen. /Yağmurdan dolayı dışarı çıkamadık. 


Ön hal ekleri cümle içerisinde değişik konumlarda bulunabilirler. Aşağıda hangi konumlarda bulunabileceklerine dair birkaç örnek göreceksiniz:

Präpositon+isim

isimlerin önünde bulunurlar

wegen des schlechten Wetters /kötü havadan dolayı

nach Kayseri /Kayseri’ye

isim+Präpositon

 

isimlerden sonra bulunurlar

des Kindes wegen /çocuktan dolayı

dem Gesetz zuwider /yasaya karşı

Präpositon+isim

İsim+Präpositon

ismin önünde

veya arkasında

entlang des Flusses /nehir boyunca

der Fluss entlang /nehir boyunca

Präpos.+isim+Präpos.

isimleri çevrelerler

um seines Vaters willen /babası hatırına

 

Ancak ön hal ekleri çoğunlukla niteledikleri isimlerin önünde bulunurlar:

 -auf dem Tisch /masanın üstünde à auf den Tisch /masanın üstüne
-im Haus /evin içinde
à ins Haus /evin içine
-vor der Schule /okulun önünde
à vor die Schule /okulun önüne

 

Ön hal ekleri çoğunlukla bir isim haliyle sabit bulunurlar. Bu demektir ki ön hal eklerini takip eden isim belirli bir isim halinde bulunmak zorundadır: 

um + Akkusativ:

um den Tisch /masanın etrafında; um ihn /onun etrafında

von + Dativ:

von seiner Mutter /annesinden; von ihr /ondan

unterhalb + Genitiv:  

unterhalb des Flusses /nehrin alt tarafında

 

Bazı ön hal ekleri farklı anlamlarla hem Akkusativ ve hem de Dativ halde kullanılırlar:

-Die Vase steht auf dem Tisch. (Dativ) /Vazo masanın üzerinde duruyor.

-Ich stelle die Vase auf den Tisch. (Akk.) /Vazoyu masanın üzerine koyuyorum.